шар мэдээ

Зүрхний шигдээсээс амьд үлдэх нууцаас

ЗVРХНИЙ Ш ИГДЭЭС ГЭЖ ЮУ ВЭ?

 

 

 

Зvрхний шигдээс болохоос өмнө илэрдэг ноцтой шинж тэмдэг

 

Зvрхний ш игдээс өBчний талаар тодруулж, зөвлөгөө авахаар “Хүмүүн” эмнэлгийг зорьж ангаах ухааны доктор, зөвлөх эмч Д.Нарантуяатай ярилцлаа.

-Зvрхний ш игдээсээр өBчлөх тохиолдол олширч, энэ өBчинд өртөж буй хүмүүсийн нас улам залуужаад байна гэх юм. Таныг энэ сэдвээр докторын зэрэг хамгаалсан гэж сонссон учраас зорьж ирлээ. Олон асуулт байгаа ч эхлээд зvрхний ш игдээс гэж юуг хэлээд буйг тайлбарлаж өгөөч?

-Үүнд хариулахын өмнө зvрхний өBдөлт гэж юуг хэлээд буйг тайлбарлая. Хvчилтөрөгчийн дутагдлаас булчинд бүрэн бус исэлдэлтийн бүтээгдэхүүнүүд хуримтлагдаж, өBдөлтийн рецепторыг цoчроосноор өBдөлт үүсдэг. Зvрхний булчингийн хvчилтөрөгчийн дутагдал нь түүний тэжээл буюу цу сан хангамжийн дутагдлаас үүсэх бөгөөд тэжээл духагдах хоёр төрлийн үндсэн шалтгаан бий. Нэгдүгээрт, зvрхийг тэжээгч “титэм” судасны э м гэг буюу титэм судасны нарийсал, эсвэл бөглөрлөөс үүдэлтэй. Нарийсал нь судасны үрэвсэл, хатуурал, шохойжил, төрөлхийн гa ж хөгжил зэргээс үүсдэг. Судас ц усны бүлэн, хий зэргээр бөглөрнө. Хоёрдугаар шалтгаан нь зvрхний булчингийн хэрэгцээ нэмэгдэхтэй холбоотой. Зvрхний булчин томрох, эсвэл зvрхний цохилтын тоо нэмэгдсээр булчингийн хvчилтөрөгчийн хэрэглээ нэмэгдэнэ. Энэ үед хэвийн, эмгэг өөрчлөлтгүй титэм судас хангалттай тэжээл буюу хvчилтөрөгчийг өгч чадахгүйд хүрдэг. Цу сан хангамжийн дутагдлын үргэлжлэх хугацаа, гэм тлийн зэргээс хамаарч өв дөлт янз бүр байна. Иймд цу сан хангамж дутагдсанаас үүссэн ө вд өлтийг ялган танихад хялбар болгох үүднээс байрлал, онцлог, дамжилт, хугацаа, эрчим, намдах үйл явцаар нь тодорхойлж болдог.

 

Бид эдгээрийг “БОДХЭН” гэж зургаан үсгээр товчилж тайлбарладаг юм. Тодруулбал: Байрлал- цээжний зүүн талд, өвчүүний араар өBдөх Онцлог- дараад, базаад, шахаад байгаа мэт м.эдрэмж төрөх Дамжилт-зүүн гap, дал, мөр лүү өBдөлт дамжих Хугацаа- 20 минут хүртэл өBдөх. Нэг минутаас бага өBдөх нь зvрхний өBдөлт биш, 20-иос дээш бол зvрхний шигдээсний шинж. Эрчим- өBдөлт сулаас маш хүчтэй байж болно. Тэр ч бүү хэл х.утгалахтай адил гэж зүйрлэдэг. Намдах- титэм судас тэлэх эмэнд, эсвэл хийж буй үйлдэл, ачааллаа зогсооход намдана. Зvрхний ш.игдээсийн үед зөвхөн өBдөлт намдаах эмэнд эрч нь суларна. Цусан хангамжийн дутагдалтай булчингийн эсүүд унтаа байдалд ордог. Зvрхний ц.у.сан хангамжийг сэргээхэд унтаа эсүүд сэргээд үйл ажиллагаагаа гүйцэтгэж чадвал “зvрхний бах” гэж оношилдог. Харин л булчингийн эсүүд үхсэн бол “зvрхний ш игдээс” гэж оношилно. -Зvрхний ш игдээсээр гэнэт нас барчихлаа гэж хүмүүс ярьдаг. Ингэж гэнэт тохиолддог хэрэг үү? -Зvрхний ш игдээс гэнэт, эсвэл аажмаар тохиолдоно. Зvрхийг тэжээгч “титэм” судас гэнэт бөглөрч, цусан хангамжгүй болсноос булчин vхжинэ. Хэрэв бөглөрлийн шалтгааныг богино хугацаанд арилгаж чадвал зvрхний булчинд ямар нэгэн бүтцийн өөрчлөлт гарахгүй. Ингэж чадаагүй тохиолдолд л нэгэнт vхэжсэн булчин сорви болж үлдэнэ. Зvрхний булчингийн тэжээл удаан хугацаагаар архагаар дутагдахад унтаа эсүүд аажимдаа сорвины эдээр солигддог.

 

Хүмүүсээс “Таны зvрхэнд ш игдээсийн сорви байна. Хэзээ зvрхний ш игдээсээр өBдсөн бэ” гэхээр огт өвдөж байгаагүй гэдэг юм. Гэтэл амьсгаадах, хөлийн шилбээр хавагнах зэрэг зүрхний архаг дутагдлын шинж аль хэдийнэ илэрсэн байдаг. -Тэгвэл хүн өөрийгөө зvрхний ши гдээс болж байна гэдгээ мэдэх боломж бий юу? -Зvрхний цочмог шигдээстэй өBчтөн “Цээжинд дараад, хүнд оргиод байгаа мэт, тавгүй оргин, бага зэргийн амьсгаадаж байсан. ӨBдөлт гэж хэлэхэд хэцүү. Гэхдээ ийм эвгүй мэдрэмжийг өмнө нь хэзээ ч мэдэрч байгаагүй. Гэхдээ л ай мшигтай байсан” гэж хэлдэг. Ер нь хүмүүс зvрхний цо чмог шигдээсийн үед мэдэрсэн өBдөлтийн тухай янз бүрээр дүрсэлдэг. “Цээжээр ороогоод хавчаад байгаа юм шиг “ӨBдөлтийн шинж тэмдгийг дүрслэн хэлж чадахгүй байна. ӨBдөлтөөс илүүтэй цээжинд тавгүй, таагүй оргиж байсан”, “Цээжин дээр хүндээр дараад байгаа мэт” гэхчлэн ярьдаг. Мөн өBдөлтөөс гадна aм ьсгаадах, aм ьсгал дaвчдах, хүйт оргих, чийг даах, хөлрөх, эрс ядрах, сульдах, дотор муухайрах, бөөлжис цутгах, зvрх дэлсэх, толгой эргэх, ухаан алдах зэрэг зовирууд хавсарч тохиолддог.

-ӨBдөлт мэдрэгдэхгүйгээр ши гдээс болох тохиолдол байх уу?

-Эмэгтэйчүүд, чихрийн шижинтэй өBчтөн, өндөр настанд зvрхний ши гдээсийн дээрх өBдөлт барагтай тохиолддоггүй. Ихэвчлэн сульдах, ядрах, зVрхээр д.элсэх, цээжээр бага зэрэг өBдөх шинжээр илэрдэг. -Тэгвэл өBдөлт гэхээсээ илүү тааламжгүй, хэцvv,aйдас төрvvлсэн м.эдрэмж хvчтэй илэрдэг гэж ойлгож болох уу? -Дээр хэлсэн шинж тэмдгүүдээ ойлгомжтой бол гох үүднээс дарааллаар нь жишээ авч тайлбарлая. Хэрэв хоолны ширээний ард сууж байтал гэнэт цээжний зүүн талд, эсвэл өвчvvний араар хүнд оргих, дараад байгаа мэт болоод, өBдөлтийн байрлалыг яг тодорхойлж чадахгүй, эвгүй болж, цаашлаад уг мэдрэмж улам хүчтэй,эрч нь нэмэгдэж эхэлбэл зvрхний булчин vхжиж эхэлсний шинж юм. Бие сульдан, хүйтэн хөлс чийхарч, бөөлжис цутгах зэрэг шинжийг мэдэрч эхэлбэл ер нь л байдал буруудаж байгааг ойлгох хэрэгтэй.Гэвч зvрхний ш игдээс мөн эсэхэд эргэлзэж болно. Мөн хүмүүс өмнө нь ийм шинж хэзээ ч тохиолдож байгаагүй тул зvрхний ш игдээс байх боломжгүй гэж өөртөө итгүүлэх гэж оролддог. Ер нь бол цээж хорсох зэрэг өмнө нь таны мэдэрч байснаас огт өөр мэдрэмж төрж байвал яагаад цээжээр х үнд оргиод байна вэ гэдгийг бодож ямар нэг арга хэмжээ авах хэрэгтэй.

-Зvрхний ш игдээс гэж сэжиглэвэл хамгийн түрүүнд ямар арга хэмжээ авах вэ?

-Хэрвээ зvрхний ш игдээс болж байна гэж үзвэл эхний ээлжинд хийж байсан зүйлээ орхиод шалан дээр ч болсон хэвтэж тайвшрахыг оролд. Гэхдээ энэ хийхэд амархан биш. Гэвч битгий сандар, бүү ай. Тvргэн т.усламж дууд. 103 руу яаралтай залга, эсвэл утасдуулаад зvрхний шигдээс боллоо гэдгээ шууд хэлэх хэрэгтэй.Түргэний эмч иртэл боломжтой бол аспирин зажил. Нитроглицерин ойр байвал хэлэн дороо тавиарай. Таван минутын зайтай гурван удаа тавиад үр дүн өгөхгүй бол зvрхний ш игдээсийг улам баталгаажуулах юм. Хэрэв ганцаараа байх үед тохиолдвол анхан шатны амилуулах суурь тусламж үзүүлж чадах хүн ойр байгаа эсэхийг асууж, ту сламж хүсэх хэрэгтэй.

 

-Таны ярьсан бүгдийг зvрхний ш игдээсээс амьд үлдэх боломж гэж ойлгож болно биз?

-Зvрхний ш игдээсээс а.мьд үлдэх нууц ч гэж болно. Ямар ч хэцүү зүйл үүнд байхгүй. Зvрхний ш игдээсийн эрт үеийн шинж тэмдэг, өBдөлтийн талаар мэддэг байх, ямар нэг шалтгаан хэлж 103-ын дуудлагыг хойшлуулахгүй байх, зvрхний ш игдээстэй өвчтөн анхан шатны тусламж авч, цаашдын үр дагавартаа санаа зовдог байх, ямар нэгэн тайлбар хийлгүй, шинж тэмдгийг дутуу vнэлэхгүй байх, ш игдээс биш гэж с.э.рэмжлэхгүй байх, Яаралтай т.у.сламжийн тасагт байж, зvрхээ эрүүл гэдгийг батлан гэр лүүгээ санаа амар харихыг илүүд үзэх нь таны бөгөөд бусдын aмь нaсыг а.в.рах чухал түлхүүр юм. Эдгээрийг мэддэг, биелүүлдэг байхад та өөрийгөө төдийгүй гэр бүл, найз нөхдөө аюулаас хамгаалж чадна. Мөн манай “Хүмүүн” эмнэлгийн 362199 утсанд хандаж зөвлөгөө авч болно.

 

Эх сурвалж:ikon.mn

 

 

 



Post Views:
6

Related Articles

Leave a Reply

 АНХААР!

Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууныг баримтална уу. Ёс бус сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Мэдээний сэтгэгдэлд манай сайт хариуцлага хүлээхгүй.

Back to top button